مطالعات اسلامی نوین در بستر مدرنیته

مطالعات اسلامی نوین در بستر مدرنیته

آسیب شناسی رسانه در عدم تحقق آموزش سبک زندگی اسلامی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
سطح دو حوزه علمیه خواهران ؛ کارشناسی علوم قرآن و حدیث
چکیده
یکی از پیامدهای منفی رسانه‌ها ، تحت فشار قرار دادن دین و اعتقادات مذهبی، به‌ویژه در رفتار و سبک زندگی بر اساس آموزه‌های اسلامی است. در رسانه‌ها، سبک زندگی اسلامی تحت فشار سکولاریزم و نسبیت‌گرایی واقع شده است ، که این پیامدها، اصول و ارزش‌های مطلق دینی را در شکل‌دهی سبک زندگی مطلوب تهدید می‌کنند. در چنین وضعیتی، فرد در مقابل واقعیت‌های دینی و فرهنگی خود دچار سرگردانی بشود و قادر به شکل‌دهی سبک زندگی خود بر اساس آموزه‌های اسلامی نیست. استفاده افراد از انواع ابزارهای الکترونیکی، نظیر اینترنت، ماهواره و رایانه، باعث گسترش «الگوهای رفتاری» مشابهی در سطح جهانی شده است که عموماً از آن با عنوان «هویت مجازی» یاد می‌شود. فرهنگ فعلی حاکم بر انواع ابزارهای ارتباطی به‌ویژه اینترنت و ماهواره، «هویت‌زا» است، نه «هویت‌ساز»؛ چرا که «ارزش‌های زندگی» که دین مطرح کرده است، بر آن حاکم نیست و «هویت انسانی» قربانی «هویت ماشینی» می‌شود. در چنین حالتی، فرد دچار غفلت یا حاکمیت ناخودآگاهی می‌شود و سبک زندگی غیراسلامی را برمی‌گزیند. در این تحقیق با روش تحلیلی توصیفی و با استناد به منابع کتابخانه ای به تبیین آسیب شناسی رسانه در عدم تحقق سبک زندگی اسلامی خواهیم پرداخت.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Media Pathology in the Non-Realization of Islamic Lifestyle Education

نویسنده English

, Fatemeh Karimi–Farshad Hamideh Ghaderi
Level Two of the Women’s Seminary , B.A. in Qur’anic and Hadith Sciences
چکیده English

One of the negative consequences of modern media is the pressure exerted on religion and religious beliefs, particularly in the domain of behavior and lifestyle grounded in Islamic teachings. Within media environments, the Islamic lifestyle is subjected to the forces of secularism and relativism—factors that threaten the absolute religious principles and values essential for shaping an ideal Islamic way of life. Under such circumstances, individuals may experience confusion when facing their own religious and cultural realities, rendering them unable to construct a lifestyle consistent with Islamic guidance.The widespread use of electronic tools such as the internet, satellite channels, and computers has resulted in the expansion of similar “behavioral patterns” across the globe, commonly referred to as “virtual identity.” The prevailing culture embedded in modern communication technologies—particularly the internet and satellite media—is inherently identity-imposing rather than identity-forming, as the religious “values of life” are not dominant within them. Consequently, “human identity” becomes overshadowed or even sacrificed for a “mechanized identity.” In such a state, individuals succumb to negligence or subconscious influence and ultimately adopt non-Islamic lifestyles.This study, using a descriptive-analytical method and relying on library research, seeks to examine the media-related factors that hinder the realization of an Islamic lifestyle.

کلیدواژه‌ها English

role
media
lifestyle
Islam
قرآن کریم
1.      ابن‌فارس، احمد. (۱۴۰۰ق). معجم مقاییس اللغه (چاپ چهارم). تهران: مکتبة الاسلامیه.
2.      ابن‌منظور، محمد بن مکرم. (۱۳۷۱ش). لسان العرب (چاپ سوم). تهران: انتشارات انجمن اولیا و مربیان.
3.      بستان نجفی، علیرضا. (۱۳۷۵ش). خانواده در اسلام (چاپ سوم). قم: اسوه.
4.      پاک‌نیا، عبدالکریم. (۱۳۷۶ش). آسیب‌شناسی رسانه (چاپ سوم). قم: مؤسسه فرهنگی طه.
5.      جوادی‌آملی، عبدالله. (۱۳۷۵ش). هدایت در قرآن (چاپ سوم). تهران: انتشارات نقطه.
6.      .............................. (۱۴۲۲ق). تفسیر موضوعی قرآن کریم (چاپ سوم). بیروت: مؤسسة الأعلمی للمطبوعات.
7.      حیدری، رضا. (۱۳۸۹ش). آسیب‌شناسی وسائل ارتباطی نوین (چاپ سوم). قم: انتشارات زمزم هدایت.
8.      خمینی، روح‌الله. (۱۳۷۷ش). تقریرات فلسفه (چاپ سوم). قم: دارالحدیث.
9.      دهخدا، علی‌اکبر. (۱۳۸۹ش). لغت‌نامه دهخدا (چاپ سوم). قم: انتشارات زمزم هدایت.
10. دفلور، رابرت و نیس، الکس. (۱۳۸۹ش). شناخت ارتباطات جمعی (چاپ اول). تهران: نشر صدا و سیما.
11. راغب اصفهانی، حسین بن محمد. (۱۳۶۸ش). مفردات (چاپ سوم). تهران: دارالکتب الاسلامیه.
12. رواسانی، شاپور. (۱۳۷۱ش). زمینه‌های اجتماعی هویت ملی (چاپ سوم). تهران: مرکز بازشناسی اسلام و ایران؛ انتشارات انجمن اولیا و مربیان.
13. طریحی، فخرالدین. (۱۳۷۶ش). مجمع البحرین (چاپ سوم). قم: مؤسسه فرهنگی طه.
14. طبری، محمد بن جریر. (۱۳۸۹ش). جامع البیان (چاپ سوم). قم: انتشارات زمزم هدایت.
15. عصمت‌الله، عاصم. (۱۳۹۲ش). اثرگذاری رسانه‌ها بر پدیده تجمل‌گرایی (بی‌نا، بی‌جا).
16. عاملی، محمد بن حسن. (۱۳۷۴ش). وسائل الشیعه (چاپ سوم). تهران: دارالکتب الاسلامیه.
17. عمید، حسن. (۱۳۷۰ش). لغت‌نامه عمید (چاپ سوم). تهران: انتشارات اطلاعات.
18. فخررازی، محمد بن عمر. (۱۳۷۰ش). تفسیر کبیر (چاپ سوم). تهران: انتشارات اطلاعات.
19. قرائتی، محسن. (۱۳۷۲ش). تفسیر نور (چاپ سوم). بی‌جا: انتشارات فیض کاشانی.
20. کریمی، محمدرضا. (۱۳۷۷ش). اثر رسانه در افکار مردم (چاپ سوم). قم: دارالحدیث.
21. مصطفوی، حسن. (۱۳۷۶ش). التحقیق فی کلمات القرآن (چاپ سوم). قم: مؤسسه فرهنگی طه.
22. مطهری، مرتضی. (۱۳۷۵ش). تعلیم و تربیت در اسلام (چاپ سوم). قم: اسوه.
23. مکارم شیرازی، ناصر. (۱۳۶۸ش). تفسیر نمونه (چاپ سوم). تهران: دارالکتب الاسلامیه.
24. مژگان، عارفه. (۱۴۱۳ق). نقش رسانه‌ها در الگوسازی جامعه (چاپ دوم). بیروت: دارالمعرفه.
25. مسعودی، علی بن حسین. (۱۳۷۹ش). مروج الذهب (چاپ سوم). قم: نشر مشرقین.
26. نرمان، لِمان. (۱۳۹۲ش). اصول روان‌شناسی (چاپ اول). تهران: نشر گنج.